آرا هنر فاخر ایرانی

هنر فاخر ایرانی هدیه دهیم

دست‌دوخته‌های نمد و همنشینی سنت و مدرنیته

:به اشتراک بگذارید

نمد بافته‌ای ضخیم است که از پشم چهارپایان تولید می‌شود. این پارچه از گذشته‌های بسیار دور به عنوان زیرانداز مورد استفاده بوده است. نحوه تولید این زیرانداز هم خود روش جالبی دارد. روشی که قرن‌هاست به شکل سنتی انجام می‌شود. البته این تنها شکل استفاده از نمد نیست. این بافته بیش از یک دهه است که در تولیدات مدرن و امروزی هم استفاده می‌شود. هنرمندان بسیاری با استفاده از پشم، پارچه‌هایی منعطف تولید کرده‌اند که امکان دوخت و تولید محصولاتی جدید را می‌دهند. انواع کیف،‌ کفش و عروسک از آن جمله‌اند. محصولاتی که امروزه جز صنایع دستی جدید و پرفروش هستند.

خواص نمد

نمد بافته نمی‌شود. پشم‌ها در جریان فشار، رطوبت و حرارت درهم می‌رود. البته در شهرها و بخش‌های مختلف از موادی مانند مایع صابون یا کتیرا برای استحکام بیشتر استفاده می‌شود. در این روند نوعی بافته محکم ایجاد می‌شود. نمد بافته‌ای کاملا طبیعی است و به راحتی در طبیعت تجزیه می‌شود. این موضوع باعث شده تا از صنایع دستی تولید شده با این ماده، نمونه‌های زیادی وجود نداشته باشد. قدیمی‌ترین نمونه این بافته در صربستان کشف شده که متعلق به 3 هزار سال پیش است. در یونان، قبرس، ترکیه و ایران هم نمونه‌هایی کشف شده است.

نمد گرم است. این بافته، عایقی طبیعی و ضد آب است. به همین دلیل از آن هم در استان‌های شمالی ایران و هم در استان‌های غربی هنوز هم استفاده می‌شود. رطوبت شهرهای شمالی باعث شده تا کف بیشتر خانه‌ها نمد پهن باشد. همچنین در کوهستان و شهرهای سردسیر، از نمد برای پوشاندن دیوار خانه‌ها و چادر عشایر استفاده می‌شود. در کردستان، چهارمحال و بختیاری و آذربایجان شرقی و غربی نمد به این منظور تولید می‌شود. استفاده از این بافته امروزه شکل دیگری هم پیدا کرده است. در معماری و ساختمان‌سازی است نمد، با تغییراتی استفاده می‌شود. این ماده به واسطه عایق بودن، استفاده زیادی در این صنعت دارد. پتو و رواندازهای زیادی هم با این ماده تولید می‌شود. قدما اعتقاد دارند که نمد خاصیت ضددرد هم دارد. به همین دلیل تکه‌های کوچک آن در بسیاری از خانه ها وجود داشت. افراد هنگام نشستن روی زمین یا صندلی، آن را زیر خود می‌انداختند.

نمد

این بافته در فرانسه «فوتر» نامیده می‌شود. با افزایش فشار، این بافته را می‌توان به چیزی شبیه به پارچه تبدیل کرد. ماده‌ای که امکان دوخت و فرم‌دهی دارد. اتفاقی که باعث شد نمد تنها زینت‌بخش خانه‌ها نباشد. در دنیا امروزی که انسان‌ها به محیط‌زیست بیش از گذشته توجه می کنند،‌ طبیعی است که استفاده از چنین موادی اقبال بیشتری دارد. نمد معمولا از پشم بهاره گوسفند تولید می‌شود. ماده اولیه ان کاملا طبیعی است و به سرعت، تجزیه و جذب طبیعت می‌شود. بدون اینکه به موجود زنده و جانداری آسیب بزند، این بافته تولید می‌شود. 

تولیدات مدرن با نمد

بیش از یک دهه است که با استفاده از نمد، محصولاتی قابل استفاده در زندگی روزمره تولید می‌شود. کیف‌های دستی، کیف پول و عروسک بی‌شک رایج‌ترین و پرفروش‌ترین این محصولات است. محصولاتی از این دست در گذشته بیشتر با پشم های وارداتی مانند مرینوس انجام می‌شد. همین موضوع باعث شده بود تا این صنایع دستی مقاوم، بسیار گران باشد. طبیعی بود که به همین دلیل تولید آن هم انبود نبود. درحالیکه امروزه با استفاده از پشم‌های داخلی و نمد تولیدی در کشور، بسیاری از افراد به تولید محصولات نمدی مشغولند.

نمد

کفش و زین نمدی، در کنار کفپوش از سال‌های بسیار در شهرهای مختلف تولید می‌شد. امروه اما افرا دبسیاری در کارگاه‌های کوچک و حتی خانه به تولید محصولاتی از جنس نمد اقدام می‌کنند. در حقیت تولیدات نمدین، جدای از اینکه بخشی از صنایع دستی ایرانی هستند، به کارآفرینی و ایجاد اشتغال در سال‌های اخیر منجر شده‌اند. این تولیدات امروزه در حجمی بالا صادر هم می‌شود. البته تا حدود 10 سال پیش این تولیدات را زیرمجموعه صنایع دستی نمی‌دانستند اما امروزه اوضاع فرق کرده است. این تولیدات امروزی نمدین در سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی پذیرفته شده‌اند.

عروسک‌ها و کیف‌های نمدی نه تنها در ایران، بلکه در بسیاری از کشورهای جهان طرفدار دارد. سایت‌های فروش آنلاین اینگونه محصولات گواه این گفته‌اند. ارزش مادی آنها هم به دلیل اینکه کار دست است، قابل توجه است. استفاده از این وسایل نمدی و هدیه دادن آنها سودی چندجانبه برای همه ما به همراه دارد. هم در محافظت از کره زمین به خود و دیگران کمک کرده‌ایم و هم چرخه‌ای بزرگ از اقتصاد داخلی را حمایت کرده‌ایم.

سایر مقالات

نظرات کاربران (0)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *